Plantin Moretus prijzen 2009

Ze zijn (al een tijdje) bekend, de winnaars van de Plantin Moretus prijs 2009. Deze prijs bekroont de beste verzorgde boeken – boeken die uitblinken door hun verzorgde en originele vormgeving, typografie, illustratie en grafisch-technische productie.

Hieronder heb ik een selectie tekst uit de inleiding van het juryverslag gequoteerd. De tekst geeft zo mooi weer wat vormgeven is, dat ik hoop dat je hem leest.

Het huwelijk tussen inhoud en vorm berust op een broos evenwicht. Ze moeten mekaar aanvullen en versterken, maar nooit het overwicht opeisen. … Per definitie is dit zoeken naar nieuwe vormen een intensieve en zenuwslopende bezigheid met de bedoeling tot een resultaat te komen dat meestal leidt tot iets wat ver boven de middelmaat uitsteekt. Het moeilijke aan vormgeving is tegemoetkomen aan de noden en verwachtingen van de toeschouwers, in ons geval van de gebruikers van het boek. Goede vormgeving stopt niet bij de vorm op zich, maar creëert een platform van gebruiks- vriendelijkheid, nodigt uit tot kijken en lezen.

Boekverzorging is met andere woorden meer dan de kunst om een mooi boek te maken, of een boek mooi te maken. Het is nadenken over alle stappen en keuzes die leiden tot een uitzonderlijk eindresultaat. Want vormgeving is toegepaste kunst en moet dus functioneel uitnodigen om te kijken en te lezen, waarbij alle facetten compatibel moeten zijn: typografie, illustratie, fotografie, opmaak, gewicht en formaat, drukkwaliteit, papierkeuze en afwerking…

Goede vormgeving valt niet op, is geen doel op zich, maar is een middel, een geruisloze motor die de lezer verder stuwt en drijft tussen teksten en beelden. De leesbaarheid van een boek zit dus niet alleen in de mate waarin zinnen taalkundig correct en eventueel literair geschreven zijn, leesbaarheid is evenzeer een kwestie van goede typografie en goede lay-out. En de lezer hoeft zich daar niet noodzakelijk bewust van te zijn…

Marc Mombaerts - Juryvoorzitter Plantin-Moretusprijs

In 7 categorieën werden 14 boeken en de volgende vormgevers bekroond:
Danny Dobbelaere, Gert Dooreman, Studio Luc Derycke, Jurgen Maelfeyt, Lodewijk Joye, Koen Bruyñeel, Studio Luc Derycke, Hugo Puttaert – Visionandfactory, OSP, Johan Vandebosch, Katrien Dellafaille, Leen Depooter
(zie ook de gedetailleerde pdf van de winnaars met de bekroonde boeken)

Wat ik nu eigenlijk echt interessant vind, is de brochure pdf. Dit is de pdf van het uitgegeven boek n.a.v. de Plantin-Moretusprijs (vormgegeven door Van Looveren en Princen). In die pdf, kan je per boek de technische gegevens bekijken. Zo kom je bij elk boek te weten welk formaat het heeft, wat het gekozen papier is èn — altijd fijn om weten — de gekozen lettertypes. Een goede bron, en reden, om je fontcatalogus weer wat uit te breiden.

Maar neem vooral zelf de brochure eens door.

De tentoonstelling loopt nog tot eind augustus in de Foyer in Bozar en is gratis.